شنبه 16 مرداد 1400
مدیر سایت
توییت امیرعبداللهیان، وزیر خارجه احتمالی دولت آینده نشانه چیست

گروه گزارش واکاوی: سخنرانی سیدابراهیم رئیسی، رییس‌جمهوری کشورمان در مراسم تحلیف جامع و فراگیر، معطوف به منافع ملی با لحاظ خط‌قرمزهای تعیینی در سیاست‌های کلان نظام بود. جان کلام او در این مراسم، تاکید بر سیاست خارجی متوازن بود؛ آنجا که گفت: «سیاست خارجی موفق، سیاست خارجی متوازن است». این عبارت کوتاه نشان می‌داد که دولت سیزدهم که متصف به‌عنوان «دولت مردمی» شده، در پی تسهیل روابط دوجانبه هم با همسایگان و هم با کشورهای غربی با لحاظ حفظ منافع ملی است.

به گزارش صبح نو، حضور چشمگیر نمایندگان کشورهای مختلف در مراسم تحلیف رییس‌جمهوری کشورمان، نشان از اولا جایگاه ویژه ایران در سیاست خارجی کشورها و ثانیا شکست پروژه چهارساله دولت ترامپ در منزوی کردن کشورمان داشت. سخنان ابراهیم رئیسی درباره سیاست خارجی و خطاب به نمایندگان کشورها، بسیار جامع و معطوف به منافع ملی بود. رئیسی در سخنان خود در مراسم تحلیف، سعی کرد ضمن حفظ خط‌قرمزهای سیاست خارجی نظام، باب تعامل با همه کشورها ازجمله در ماجرای برجام را، باز نگاه دارد و بر حق رسیدن ایران به توسعه پای فشرد.
او در بخشی از اعلام مواضع دولتش در حوزه سیاست خارجی گفت: تحریم‌ها علیه ملت ایران باید لغو شود و از هر طرح دیپلماتیک که این هدف را محقق کند حمایت خواهیم کرد و جمهوری اسلامی ایران کشورها و ملت‌های همسایه را خویشاوندان خود می‌داند و مهم‌ترین و اصلی‌ترین اولویت سیاست خارجی خود را ارتقای روابط با کشورهای همسایه دانسته و خواهان عزت و اعتلای آن‌هاست. وی خاطرنشان کرد: دیپلماسی باید ارتباط ملت‌های منطقه را بیشتر کرده و اشتراکات آن‌ها را در حوزه‌های اقتصادی، فرهنگی، علم و فناوری تقویت کند. جهان در حال دگرگونی است و تامین منافع ملت‌ها منوط به درک جهان جدید است و سیاست خارجی موفق سیاست خارجی متوازن خواهد بود.
رویکرد تعامل‌جویانه رئیسی، چیزی بود که غوغاسالاران داخلی خلافش می‌اندیشیدند و سعی در القای کذب این امر داشتند که با آمدن دولت سیزدهم، دولت تماما به غرب پشت خواهد کرد و همه سرمایه خود را در سبد شرق خواهد نهاد. اظهارات رئیسی در مراسم تحلیف نشان داد که دولت سیزدهم در پی ایجاد توازن در روابط خود با کشورهای مختلف، اعم از غرب، شرق و همسایگان است. رئیسی درباره رویکرد ایران در برجام گفت: «برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی، کاملا صلح‌آمیز است؛ نظام جمهوری اسلامی ایران، سلاح اتمی را شرعا حرام می‌داند و این سلاح، هیچ جایگاهی در استراتژی دفاعی کشور ندارد. سیاست فشار و تحریم، موجب انصراف ملت ایران از پیگیری حقوق قانونی خود ازجمله حق توسعه، نخواهد شد». رئیسی ضمنا تصریح کرد که دولتش از هر طرح دیپلماتیکی که منجر به رفع تحریم‌ها علیه ملت ایران شود، استقبال خواهد کرد.
رییس‌جمهوری درعین‌حال تلاش کرد مسیر سیاست خارجی دولتش را از سیاست خارجی دولت‌های یازدهم و دوازدهم که همه تخم‌مرغ‌های خود را در سبد غرب گذاشتند، جدا نگاه دارد و در همین باره از تقویت همه مولفه‌های قدرت در دولت مردمی سخن گفت. رییس‌جمهوری تاکید کرد: «در دولت مردمی، همه مولفه‌های قدرت ملی کشور تقویت خواهد شد؛ و از همه ابزارهای قدرت ملی ازجمله دیپلماسی و تعامل هوشمند با جهان، استفاده می‌کنیم تا منافع و مصالح ملی جمهوری اسلامی ایران را تامین کنیم».
در امتداد اظهارات رئیسی، چندی پیش نیز حسین امیرعبداللهیان که از او به‌عنوان جدی‌ترین گزینه تصدی وزارت امورخارجه در دولت سیزدهم یاد می‌شود، در توییتی با تاکید بر اینکه مذاکره با آمریکا هرگز تابو نبوده است، به الزامات رابطه با غرب به‌ویژه با آمریکا پرداخت. امیرعبداللهیان دراین‌باره تصریح کرد: «مذاکره با آمریکا هرگز تابو نبوده است. ده‌ها ملاقات وزرای خارجه دو کشور در برجام و سه دور مذاکره در بغداد که من هم در آن حضور داشتم، از آن جمله است. مشکل مذاکره نیست بلکه رفتار قلدرمآبانه، جنایات بزرگ و بدعهدی‌های مکرر آمریکاست. موقع‌شناسی و اقتدار دو رکن هر مذاکره دیپلماتیک است». اظهارنظر امیرعبداللهیان در کنار گفته‌های رئیسی نشان می‌دهد که چنانچه آمریکا از موضع برابر با ایران سخن بگوید و در پی سلطه خواسته‌های خود بر ایران نباشد، دولت سیزدهم قطعا و یقینا باب مذاکره با این کشور را با هدف تامین منافع ملی باز خواهد گذاشت و هرگز
خلف وعده نخواهد کرد.
 
جایگاه ویژه همسایگان در سیاست خارجی دولت سیزدهم
 نکته مهم دیگر در اظهارات رئیسی در مراسم تحلیف، توجه ویژه به ارتباط با همسایگان برای حل‌وفصل مناقشات منطقه‌ای بود. توجه به همسایگان و بهره‌برداری از ظرفیت‌های سیاسی و اقتصادی آن‌ها، مساله‌ای است که رئیسی در دوران انتخابات ریاست‌جمهوری نیز بارها روی آن تاکید کرده بود. در همین حال، رئیسی در مراسم تحلیف با بیان اینکه بحران‌های منطقه باید از طریق گفت‌وگوهای واقعی «درون‌منطقه‌ای» و براساس تامین حقوق ملت‌ها، حل‌وفصل شود، گفت: «من، دست دوستی و برادری به‌سوی همه کشورهای منطقه به‌ویژه همسایگان دراز می‌کنم. جمهوری اسلامی ایران، کشورها و ملت‌های همسایه را خویشاوند خود می‌داند و مهم‌ترین و اصلی‌ترین اولویت سیاست خارجی خود را ارتقای روابط با کشورهای همسایه‌ خود دانسته و خواهان عزت و اعتلای آن‌هاست».
 رئیسی پس از این، در گفت‌وگوهای دوجانبه با نمایندگان کشورهای منطقه که در مراسم تحلیف حضور داشتند نیز بر عزم دولت سیزدهم برای توسعه روابط با ایشان سخن گفت. برای نمونه، رئیسی در دیدار نماینده امارات متحده عربی با بیان اینکه ایران دوست واقعی کشورهای منطقه است، تصریح کرد: «نسبت‌به مردم امارات احساس علاقه قلبی داریم و ارتباط نزدیک دو دولت می‌تواند زمینه‌ساز برقراری روابط برادرانه و همکاری‌های نزدیک‌تر بین دو ملت باشد». رییس‌جمهوری همچنین در دیدار وزیر امورخارجه کویت نیز با تاکید بر لزوم گفت‌وگو میان کشورهای منطقه برای حل مسالمت‌آمیز اختلافات گفت: «اگر مساله و مشکلی بین کشورهای منطقه وجود دارد، باید با گفت‌وگو و تعامل حل‌وفصل شود و نباید اجازه داد هیچ جای پایی برای دخالت بیگانگان در منطقه ایجاد شود».